Erfbelasting bij een tweede verblijf in Spanje: een overzicht van de regionale verschillen

Algemene Spaanse erfbelastingregels voor niet-residenten

1) Wie moet erfbelasting betalen?

Als je geen fiscaal resident bent in Spanje, maar je erft Spaans gelegen activa zoals een vakantiewoning, een bankrekening in Spanje of aandelen van Spaanse entiteiten, dan moet je in Spanje erfbelasting betalen, ongeacht je woonplaats.

• Niet-residenten zijn enkel belastingplichtig voor bezittingen in Spanje (situs-principe).
• De erfbelasting wordt betaald door de erfgenamen, niet door de nalatenschap zelf.

2) Termijn en procedure

• De erfbelastingaangifte moet in principe binnen 6 maanden na het overlijden worden ingediend.
• In bepaalde gevallen kan een uitstel van 6 extra maanden worden aangevraagd.

3) Nationale tarieven

Spanje kent nationale progressieve tarieven die kunnen oplopen tot ongeveer 34%. Deze tarieven vormen de basisregels; de uiteindelijke belasting is vaak veel lager door regionale vrijstellingen en kortingen.

Bron: Ley 29/1987 del Impuesto sobre Sucesiones y Donaciones.

4) Erfgenamen-groepen

• Groep I: kinderen jonger dan 21 jaar
• Groep II: kinderen vanaf 21 jaar, echtgenoot of partner en ouders
• Groep III: broers, zussen, ooms, tantes, neven en nichten
• Groep IV: andere personen

Sinds een uitspraak van het Europees Hof van Justitie (2015) krijgen niet-residenten dezelfde regionale kortingen en vrijstellingen als residenten.

Regionaal overzicht van de erfbelasting per regio

Costa Blanca — Comunidad Valenciana

Zeer gunstige erfbelasting voor directe familieleden (groep I en II). Belangrijke kenmerken:

• Vrijstelling van €100.000 per erfgenaam voor directe erfgenamen (kinderen, echtgenoot of partner en ouders).
• Korting tot 99% op de berekende erfbelasting boven deze vrijstelling.
• Voor jongere erfgenamen (jonger dan 21 jaar) bestaan bijkomende voordelen.

Resultaat: een niet-resident die een woning in de Costa Blanca erft, betaalt in de praktijk doorgaans slechts een zeer gering bedrag aan erfbelasting wanneer het om directe familie gaat.

Voor minder nauwe erfgenamen, zoals broers en zussen of niet-verwanten, blijven de voordelen aanzienlijk, maar beperkter dan in sommige andere regio’s.

Costa Cálida — Regio Murcia

De regio Murcia staat bekend om een korting van 99% voor directe erfgenamen (echtgenoot, kinderen en ouders).

In de praktijk betekent dit dat erfbelasting vaak slechts in naam bestaat en voor directe familie vrijwel nihil is.

Costa de Almería & Costa del Sol — Andalusië

In Andalusië geldt voor directe erfgenamen:

• Een vrijstelling tot €1.000.000 per erfgenaam.
• Daarboven een korting van 99% op de berekende erfbelasting.

Dit betekent dat bij directe familie vrijwel geen erfbelasting verschuldigd is, zelfs bij hogere waarden.

Geregistreerde partners (parejas de hecho) worden vaak gelijkgesteld aan gehuwden, al kan dit regionaal verschillen.

Tenerife — Canarische Eilanden

De Canarische Eilanden passen een korting van 99,9% toe voor directe erfgenamen.

In de praktijk betekent dit dat erfbelasting feitelijk praktisch nihil is voor directe familieleden.

Formele vrijstellingen (zoals €18.500 voor kinderen en €40.400 voor de langstlevende echtgenoot) bestaan nog, maar worden door deze regeling vrijwel volledig geneutraliseerd.

Mallorca & Ibiza — Balearen

De Balearen hanteren een zeer gunstige regeling voor directe erfgenamen, met een vrijstelling van 100%.

Voor andere erfgenamen, zoals broers en zussen, geldt een korting van ongeveer 60% of meer, afhankelijk van de situatie.

Samenvatting per regio

Onderstaande tabel geeft een vereenvoudigd overzicht van de regionale regelingen en is geen rangschikking. De concrete impact hangt af van de familiale situatie en de waarde van het vermogen.

Praktische tips

• Spaans testament kan de afhandeling vereenvoudigen.
• Elke erfgenaam heeft een NIE-nummer nodig.
• Regionale regels veranderen regelmatig; professionele begeleiding is aangewezen.